Các loại mụn ở mặt – Cách hiểu về mụn và trị mụn hiệu quả

mụn cóc

Cách phân biệt các loại mụn ở mặt phổ biến hiện nay, cách xử lý khi bị mụn trên mặt an toàn, không để lại vết sẹo là những vấn đề được nhiều người quan tâm. Mụn tuy không ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe nhưng lại gây mất thẩm mỹ bên ngoài, kể cả đối với phụ nữ hay nam giới. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu về phương pháp nhận biết các loại mụn và cách khắc phục an toàn của các chuyên gia.

Lưu ý về các loại mụn ở mặt

Các loại mụn ở mặt là tình trạng xuất hiện những khối u với nhiều kích thước khác nhau ở các vị trí: mặt, lưng, ngực, bả vai, cổ, cằm, bộ phận sinh dục, … Đây là một trong những loại bệnh da liễu có nhiều nguyên nhân gây ra, mà nguyên nhân chính là hoạt động của các hormone kết hợp các tác nhân gây bít tắc lỗ chân lông.
các loại mụn ở mặt
Mụn được hình thành chủ yếu do những rối loạn nội tiết tố trong cơ thể kết hợp với một số tác nhân bên ngoài khác
Mụn trứng cá thường hình thành vào thời điểm cơ thể thay đổi lượng hormone như quá trình bước vào tuổi dậy thì ở cả nam và nữ, khi bạn gái đến kỳ kinh nguyệt, khi mang thai, … Một số yếu tố môi trường có thể sẽ dẫn việc mọc mụn như thời tiết thay đổi, thức ăn cay, các yếu tố kích thích hoặc không khí ô nhiễm, bụi bẩn, nước không an toàn, v.v.

Dấu hiệu nhận biết – Nguyên nhân gây mụn

Mụn trứng cá

Mụn trứng cá là tên gọi chung của các loại mụn xuất hiện trên da mặt, chúng được hiểu như một bệnh lý da liễu liên quan đến tuyến bã nhờn dưới da. Chúng xuất hiện khi các nang lông bị tắc nghẽn do chất nhờn dư thừa và tế bào chết dẫn đến tình trạng viêm nhiễm.
Đối tượng dễ bị mụn trứng cá nhất là lứa tuổi dậy thì, người thường xuyên tiếp xúc với môi trường bị ô nhiễm hoặc phụ nữ thời kỳ mang thai. Các vị trí thường gặp như ở má, trán, cằm, mũi.
mụn cóc
Mụn trứng cá là tên gọi chung nhất của các loại mụn xuất hiện trên mặt
Nguyên nhân: chăm sóc da mặt không đúng cách, vệ sinh da không sạch sẽ; Tuyến bã nhờn hoạt động quá mức tiết ra nhiều dầu; Vi khuẩn P.acnes xâm nhập vào nang lông gây viêm nhiễm; Thay đổi nội tiết tố, nội tiết tố trong cơ thể; Tiếp xúc với môi trường ô nhiễm; Thức khuya, căng thẳng kéo dài.
Mụn có 3 mức độ: Nhẹ: mụn thường nổi các nốt nhỏ trên bề mặt da, không gây đau rát; Mức độ trung bình – khu vực bị ảnh hưởng bị đỏ và sưng lên; Mức độ nặng: Hình thành mủ bao bọc ở giữa.

Mụn nhọt

Nhiều người thường nhầm mụn nhọt với mụn trứng cá. Tuy nhiên, đây là hai loại mụn hoàn toàn khác nhau. Mụn nhọt thường do nhiễm trùng trước tiên ở nang lông, sau đó tổn thương lan rộng, có thể tự khỏi khi nhọt vỡ ra kèm theo mủ.
Nguyên nhân gây ra mụn nhọt: do chế độ ăn ít rau, ít hoa quả, nhiều đạm, uống ít nước…, căng thẳng, nóng trong dễ sinh ra mụn nhọt, môi trường ô nhiễm, mắc các bệnh như tiểu đường, bệnh truyền nhiễm, bệnh gan. …

Mụn ẩn

Mụn ẩn là một dạng nhẹ của loại mụn trứng cá. Đây là loại mụn không làm viêm, không sưng, không gây đau nhưng lại có nhân nằm sâu trong nang lông nên khó điều trị triệt để và có khả năng tái phát nhiều lần.
nổi mụn thịt
Mụn ẩn là 1 thể nhẹ của mụn trứng cá
Cách nhận biết mụn ẩn là những nốt mụn nhỏ li ti, mọc thành từng đám và lan rộng trên bề mặt da khiến da sần sùi, thô ráp. Nó xuất hiện thường xuyên nhất trên trán và dưới cằm.
Nguyên nhân gây ra mụn ẩn dưới da: Vệ sinh da không đúng cách, không đúng cách; Lạm dụng mỹ phẩm; Sinh hoạt không lành mạnh: ăn nhiều dầu mỡ, đồ cay nóng, dậy muộn, căng thẳng…; Thay đổi nội tiết khi mang thai.

Mụn bọc mủ

Mụn bọc là một dạng nặng của mụn trứng cá, là một loại mụn viêm, to, thường đỏ và sưng tấy, gây đau nhức, khó chịu cho người bệnh. Mụn bọc thường xuất hiện ở trán, má, cằm.
Đặc điểm: có đường kính lớn hơn nhiều so với mụn đỏ hoặc mụn mụ, sưng đỏ, đa số có nhiều mủ, gây đau nhiều. Lúc này, tình trạng viêm nhiễm đã xâm nhập vào sâu dưới lớp tế bào da và dù có lành vẫn để lại sẹo lõm.
Nguyên nhân: chủ yếu do loại vi khuẩn P.acnes xâm nhập vào lỗ chân lông, thói quen ăn uống không hợp lý, da mặt tiếp xúc thường xuyên với tay. Mụn nang rất dễ để lại sẹo và vết thâm nếu không được điều trị đúng cách.
Mụn bọc thường xuất hiện nhiều trên trán, 2 bên má và cằm
Mụn bọc thường xuất hiện nhiều trên trán, 2 bên má và cằm
Một số đối tượng dễ bị mụn nang: Tuổi dậy thì từ 14-20 tuổi; Phụ nữ có thai, trước, trong và sau chu kỳ kinh nguyệt; Những người thường xuyên căng thẳng.
Các loại mụn mủ thường gặp: mụn nang dạng nốt, mụn nang không đầu, mụn nang trắng, mụn nang máu, mụn nang mủ.

Những phương pháp dùng để điều trị mụn trứng cá

Phương pháp điều trị mụn tùy thuộc vào loại mụn và mức độ nặng hay nhẹ của mụn. Đôi khi bác sĩ kết hợp nhiều phương pháp khác nhau để điều trị đạt hiệu quả cao nhất và tránh tình trạng “lờn” thuốc do vi khuẩn trong mụn đã phát triển kháng thuốc. Bạn có thể điều trị mụn trứng cá bằng cách sử dụng các loại kem bôi hoặc kem dưỡng da và thuốc.
Đối với mụn trứng cá nhẹ (mụn đầu trắng, mụn đầu đen hoặc mụn đỏ nhỏ), phương pháp điều trị mụn bao gồm:
  • Rửa mặt nhẹ nhàng bằng nước ấm và sữa rửa mặt có độ pH thấp dịu nhẹ
  • Bôi kem có chứa chất benzoyl peroxide
  • Bôi kem có chứa axit salicylic
  • Nếu các phương pháp trên không hiệu quả, hãy đến gặp bác sĩ. Bác sĩ sẽ kê đơn thuốc bôi mạnh hơn. Bạn cũng có thể sử dụng kem kháng sinh hoặc thử các loại kem bôi ngoài da để mở lỗ chân lông.
Rửa mặt nhẹ với nước ấm và sữa rửa mặt dịu nhẹ
Rửa mặt nhẹ với nước ấm và sữa rửa mặt dịu nhẹ
Đối với mụn đỏ, sưng tấy và nặng hơn, bạn có thể:
  • Bôi benzoyl peroxide
  • Yêu cầu bác sĩ loại bỏ mủ nếu nó là một mụn mủ hoặc u nang
  • Bôi kem hoặc thuốc kháng sinh do bác sĩ kê đơn
  • Áp dụng retinoids theo quy định của bác sĩ
  • Áp dụng axit azelaic
  • Uống thuốc kháng sinh hoặc retinoid (chẳng hạn như isotretinoin) theo chỉ định của bác sĩ. Đây là phương pháp điều trị cuối cùng mà bác sĩ sẽ kê đơn cho bạn nếu các phương pháp trên không hiệu quả vì retinoids và thuốc kháng sinh có tác dụng phụ rất mạnh. Bạn không nên dùng thuốc mà không có hướng dẫn của bác sĩ.
Bôi kem hay thuốc kháng sinh theo toa của bác sĩ
Bôi kem hay thuốc kháng sinh theo toa của bác sĩ
Có nhiều trường hợp người bị mụn trứng cá gây viêm da do nội tiết tố trong cơ thể (mụn trứng cá ở tuổi dậy thì hoặc phụ nữ có kinh nguyệt). Đối với những trường hợp này, bác sĩ da liễu có thể kê đơn thuốc tránh thai (một số thuốc tránh thai làm giảm lượng androgen, hormone sinh dục kích thích mụn) hoặc loại thuốc có tên là spironolactone để ngăn ngừa mụn.
Mụn viêm sâu như nốt sần và mụn nang thường để lại sẹo. Vì vậy, bác sĩ sẽ kê cho bạn thuốc kháng sinh ngay từ đầu để ngăn ngừa mụn phát triển lớn hơn, đồng thời kết hợp nhiều liệu pháp điều trị khác. Có nhiều phương pháp để loại bỏ sẹo như điều trị bằng laser trị sẹo lõm hoặc dùng thuốc trị sẹo lồi nhỏ và tiểu phẫu đối với sẹo lồi lớn.
Ngoài ra, có các biện pháp khắc phục mụn trứng cá khác như:
  • Liệu pháp tiêm là kỹ thuật sử dụng kim tiêm hoặc ánh sáng để đưa trực tiếp hóa chất và chất chống oxy hóa vào lỗ chân lông để giảm tiết bã nhờn và kích thích sự phát triển của tế bào da mới.
  • Mài mòn và siêu mài mòn là phương pháp điều trị loại bỏ tế bào da chết, giúp thúc đẩy sự phát triển của da mới và ngăn ngừa tắc nghẽn lỗ chân lông.
  • Lột da bằng hóa chất cũng có thể được sử dụng để loại bỏ tế bào da chết và ngăn ngừa tắc nghẽn lỗ chân lông. Một số hóa chất thường được sử dụng là axit glycolicaxit salicylic.
Lột da bằng hóa chất cũng có thể được sử dụng
Lột da bằng hóa chất cũng có thể được sử dụng

Những thói quen sinh hoạt giúp bạn hạn chế mụn

Tình trạng mụn của bạn sẽ được cải thiện nếu bạn biết những cách cơ bản để chăm sóc da và bản thân dưới đây:
  • Rửa mặt nhẹ nhàng không quá hai lần trong ngày. Theo Viện Da liễu Hoa Kỳ, rửa mặt quá thường xuyên sẽ gây kích ứng da nhạy cảm và khiến mụn mọc không kiểm soát. Dùng đầu ngón tay rửa sạch mặt bằng nước ấm vào mỗi buổi sáng và tối. Bạn cũng có thể rửa mặt bằng sữa rửa mặt dịu nhẹ sau khi tập để diệt khuẩn và loại bỏ mồ hôi.
  • Ngủ và nghỉ ngơi đầy đủ, đúng giờ để nội tiết tố không bị rối loạn.
  • Giữ vệ sinh tay sạch sẽ để tránh chuyển vi khuẩn, bụi bẩn từ tay sang mụn khiến tình trạng mụn trở nên trầm trọng hơn.
  • Sử dụng thuốc hoặc kem theo chỉ dẫn của bác sĩ. Sau khi vừa rửa mặt hoặc tắm xong, bạn cần đợi 15 phút trước khi thoa thuốc lên da, vì da ướt sẽ thấm thuốc nhiều hơn, nên dễ tạo cảm giác khó chịu cho da.
Hãy đảm bảo bạn có chế độ ăn cân bằng với nhiều trái cây, rau nên tránh các loại thực phẩm có nhiều đường và thực phẩm chiên
Hãy đảm bảo bạn có chế độ ăn cân bằng với nhiều trái cây, rau nên tránh các loại thực phẩm có nhiều đường và thực phẩm chiên
  • Tránh các chất gây kích ứng mụn như mỹ phẩm không phù hợp và kem che khuyết điểm. Bạn nên sử dụng mỹ phẩm, kem chống nắng và dầu gội không chứa dầu và được dán nhãn là không gây mụn.
  • Nếu bạn bị kích ứng cháy nắng, tốt nhất không nên để da trần tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời. Bạn nên sử dụng kem chống nắng không chứa dầu, là những sản phẩm có ghi “không có thành phần làm tắc nghẽn lỗ chân lông” hoặc “không gây mụn” (noncomedogenic hoặc nonacnegenic).
  • Khi ra ngoài, bạn nên băng kín vùng mụn để tránh bụi bẩn và vi khuẩn trong môi trường bám vào mụn. Đối với một số phát ban lớn, da khô có thể làm chậm quá trình lành. Vì vậy, bạn nên cung cấp độ ẩm để vùng mụn nhanh phục hồi và thay băng vùng mụn 3 – 4 tiếng / lần. Sử dụng các loại thuốc trị mụn dưới sự chỉ định của bác sĩ và đọc kỹ hướng dẫn trước khi sử dụng thuốc.
  • Hãy đến gặp bác sĩ nếu tình trạng mụn của bạn trở nên tồi tệ hơn hoặc có sẹo mặc dù đã được điều trị.

Mẹo và cách chăm sóc các loại mụn thông thường

Bất cứ loại mụn nào dù lành tính hay nguy hiểm đều ảnh hưởng đến sức khỏe làn da của bạn. Dưới đây là một số lời khuyên cho làn da bị mụn trứng cá:
  • Tích hợp đầy đủ dưỡng chất, cân đối các dưỡng chất cần thiết trong thực đơn hàng ngày.
  • Uống nước nhiều để đảm bảo chức năng giải độc gan và thận.
  • Hạn chế tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, tẩy trang và vệ sinh da mặt đúng cách hàng ngày.
  • Không nên nặn mụn (đối với mụn bọc) vì dễ gây tổn thương sâu và khó điều trị,
  • Tập luyện thể dục thể thao để nâng cao sức đề kháng tự nhiên trước các tác nhân gây hại.
  • Hãy thăm khám và điều trị ngay nếu mụn có dấu hiệu nhiễm trùng nặng.
Ăn uống lành mạnh, tập thể dục thường xuyên và uống nhiều nước
Ăn uống lành mạnh, tập thể dục thường xuyên và uống nhiều nước

Lời kết

Đặc biệt khi bị bất kỳ dạng mụn nào cũng cần chủ động lựa chọn phương pháp điều trị. Vì các loại mụn ở mặt phát triển rất nhanh, quá trình viêm nhiễm sẽ gây ra mụn bọc, sẹo rỗ ảnh hưởng nghiêm trọng đến thẩm mỹ.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.